Bezwodna technologia szczelinowania za pomocą LPG

gelled-propaneW procesie szczelinowania hydraulicznego, stosowanego w celu zwiększenia wydajności odwiertu poprzez wytwarzanie sieci spękań i szczelin, zazwyczaj stosuje się wodę z dodatkiem piasku (lub innego materiału podsadzkowego) i niewielkiej ilości związków chemicznych koniecznych do prawidłowego przeprowadzenia szczelinowania. Tłoczenie wody do odwiertów nie jest jedyną metodą prowadzenia procesu szczelinowania. Przeprowadzano już testy z zastosowaniem dwutlenku węgla, azotu, ale największe znaczenie wśród alternatywnych płynów ma płynny gaz LPG. Jego skład jest zbliżony do popularnego w Polsce gazu płynnego zasilającego silniki samochodowe.

Aby gaz LPG był zdatny do zastosowania przy szczelinowaniu odwiertów konieczne jest jego „zżelowanie”, aby mógł m.in. przetransportować piasek zapobiegający zamykaniu się szczelin w złożu gazu łupkowego. Krótki film z doświadczalnym pokazem żelowania płynu na bazie ciekłego pentanu można obejrzeć klikając na zdjęcie poniżej.
Przeczytaj więcej o szczelinowaniu za pomocą LPG

Zagospodarowanie zużytego płynu szczelinującego

waste pit

Zbiornik ziemny na zużyty płyn szczelinujący

Po zakończeniu procesu szczelinowania hydraulicznego odwiertu płyn szczelinujący powraca na powierzchnię. Zawiera on nie tylko chemikalia dodane przed wtłoczeniem pod ziemię, ale także fragmenty skał czy wodę złożową. Czas powrotu płynu jest bardzo różny, może wahać się od kilku godzin do nawet kilku tygodni, w zależności od warunków złożowych. Odzyskiwana ilość również jest bardo zmienna. Może to być mniej niż 30% początkowej ilości zatłoczonego płynu, ale także więcej niż 70%. Jednak nawet 10% to ponad 1000 m^3 zanieczyszczonej wody, którą trzeba zagospodarować w sposób nie zagrażający środowisku.
Zapoznaj się z metodami zagospodarowania ciekłych odpadów takich jak płyn szczelinujący

Gasland – mity i kłamstwa – cz.2

gasland debunkedKontynuacja wpisu Gasland – mity i kłamstwa – cz.1.

Przewodnim tematem tego wpisu będą chemikalia. Tak, te wredne, toksyczne i rakotwórcze świństwa. Zatłaczane do ziemi, do wód gruntowych w przeogromnych ilościach. Mało tego, korumpujące wszystkich dookoła koncerny wydobywcze nie chcą ujawniać co wstrzykują pod ziemię. Podobno jest tego kilkaset różnych związków chemicznych i nikt tego nie kontroluje. I tylko dzięki pani Theo Colborn i filmowi Gasland wiemy, że te wstrętne koncerny trują wodę pitną toksycznymi substancjami.
Przeczytaj więcej o manipulacjach Gaslandu dotyczących chemikaliów

Dlaczego płyn do szczelinowania hydraulicznego zawiera chemikalia?

IzopropanolPłyn do szczelinowania hydraulicznego jest rodzajem ciekłej płuczki stosowanej w wiertnictwie w celu utworzenia lub powiększenia szczelin w skałach stanowiących złoże gazu ziemnego. Składa się przede wszystkim z wody, piasku i niewielkiego dodatku środków chemicznych. Chociaż główną rolą płynu szczelinującego, w odróżnieniu od klasycznej płuczki wiertniczej,  nie jest wynoszenie zwiercin, to zarówno płuczka jak i płyn szczelinujący zawierają odpowiednie chemikalia nadające specyficzne, żądane właściwości. Każdy dodawany związek pełni konkretną funkcję, np. zwiększanie lepkości, redukcja tarcia, dezynfekcja ścian odwiertu, zapobieganie korozji i inne.

Jakie chemikalia dodaje się do płynów szczelinujących? Poniżej typowy skład chemiczny:

  1. woda – ok. 95%
  2. piasek – 3-4,5%
  3. dodatki chemiczne – 0,5-2%, w tym:

Dowiedz się jakie chemikalia dodaje się do płynu szczelinującego i dlaczego się to robi

Krajobraz po zakończeniu wierceń, część 2

Kontynuacja wpisu „Krajobraz po zakończeniu wierceń, część 1″.

waste pit

Zbiornik na wodę pofrackingową

Kolejnym elementem szpecącym krajobraz i mającym zniechęcać ludzi do gazu łupkowego jest zbiornik z wodą pofrackingową (na zdj. po lewej). Woda ta była wykorzystana do utworzenia spękań w pokładach gazu łupkowego i zawiera pewną ilość chemikaliów. Mit głosi, że po każdym wierceniu z wykorzystaniem szczelinowania hydraulicznego pozostaje śmierdzący i toksyczny basen, którego nikt nie chciałby mieć pod domem. Po części jest to prawda, zawartość takiego zbiornika nie nadaje się do picia ani kąpieli. Jednak druga część prawdy, o której się zapomina, jest taka, że zawartość zbiorników jest utylizowana na miejscu lub w oczyszczalni, a sam zbiornik ulega likwidacji po zakończeniu prac wiertniczych. Ot, cała filozofia. Nie ma w tym nic nadzwyczajnego – choćby dlatego, że przy wierceniach pod gaz konwencjonalny czasami buduje się podobne  zbiorniki na płuczkę wiertniczą (zdj. poniżej). Z reguły zawiera ona chemikalia mające spełniać podobną rolę jak w płynach do szczelinowania. Po zakończeniu prac zbiornik jest równany z ziemią a teren rekultywowany. Myślę, że w polskich warunkach takie kwestie są dobrze regulowane prawem. Opowiastki o toksycznych zbiornikach nieodwracalnie niszczących środowisko i krajobraz należy włożyć między bajki.

Czytaj dalej: Krajobraz po zakończeniu wierceń, część 3.

drilling mud pit

Zbiornik płuczki wiertniczej. Źródło: blueridgegroup.com